Mustafa Kemal ATATRK
Oktay Eki
Oktay EK
CHP stanbul Milletvekili
D ileri Komisyonu yesi
Bugn 20 Ekim Cuma  2017
Unutulmaz Parlamenterlerin Heykel ve Bstlerinin Meclis Yerlekesine Konmas Hakkndaki Yasa nerisi (4 Aralk 2012 tarihinden beri ''Milli Eitim, Kltr, Genlik ve Spor Komisyonu''nda beklemekte)

26.11.2012

 

 

 

TBMM BNASINA VE YERLEKESNE ESK PARLAMENTERLERN HEYKEL

VEYA BÜSTLER KONACAK

 

Parlamento yaammzn unutulmaz kiilerinin heykel veya büstlerinin TBMM binasnn veya yerlekesinin uygun yerlerine konulmas için stanbul CHP Milletvekili Oktay Eki, hazrlad yasa önerisini TBMM  Bakanlna sundu.

Öneriye göre 23 Nisan 1920’den sonra görev yapm bir Parlamenterin heykel veya büstünün konulabilmesi için ölümünün üzerinden en az 25 yl geçmi olmas, birinci koulu oluturuyor.

Öneri, heykel veya büstü konulacak parlamenterin “Devlet adam” niteliine sahip olmas; demokratik sistemin ve hukuk devleti ilkesinin gelimesine büyük katkda bulunmas; kuaklar boyu unutulmayan bir “efsanelemi parlamenter” olarak bilinmesi; unutulmaz bir hitabet ustas olmas veya herkesin saygsn kazanan üstün bir kiilik sahibi olmas gibi koullar içermektedir.

Önerisi kabul edildii taktirde hem TBMM’nin saygnlnn yükseleceini hem de Parlamenter demokrasimizin önemli bir manevi eksiinin giderileceini söyleyen Oktay Eki: 

“Gelimi hangi ülkeye giderseniz gidin, Parlamentolarn dolatnz zaman, geçmi kuaklarn unutulmaz kiilerinin heykel veya büstlerini görürsünüz. Nedense bugüne kadar bir tek bizim Parlamentomuz, kendisini bugünlere getiren unutulmaz üyelerine kar bu kadirinasl esirgemitir. Oysa Parlamentolar geçmi dönemlerin koyduu kurallarla, oluturduu geleneklerle ve yaanm büyük tartmalarn anlaryla kimlik ve saygnlk kazanr” dedi.

Eki’nin önerisine göre bir eski Parlamenterin heykel veya büstünün konulmas için öncelikle en az be milletvekilinin öneride bulunmas ilk kouldur. Önerilen kiinin yasada sözü edilen koullara sahip olup olmad TBMM Aratrma Merkezi tarafndan aratrlarak bir raporla TBMM Danma Kuruluna bildirilecektir. Bu rapor TBMM ‘nin resmi web sitesinde 3 ay süreyle 

 

 

 

kamuoyunun eletirisine sunulacak. Daha sonra Danma Kurulu, önerilen kiinin heykel veya büstünün konulmasn “oybirlii ile” karara balayacaktr. 

Danma Kurulu, önerilen kiinin siyasi görüünü dikkate almakszn karar verecektir.

Eki’nin önerisi, heykel veya büstlerin TBMM binasnn eref Kaps önüne veya yaknlarna konulmasn yasaklamakta ancak heykel veya büstlerin estetiiyle ilgili kararlarn öretim üyelii yapm be heykeltra tarafndan verilmesini öngörmektedir.

Öneri ayrca, Meclis yerlekesinde bir “heykel ve büst enflasyonu” olmamas için bir yasama ylnda konulacak heykel veya büst saysn 3’le snrlamaktadr.

“Verdii öneri ile kimlerin heykel veya büstünün konulmasn öngördüü” sorusuna Oktay Eki, “Önerimde de ifade ettiim gibi burada hiçbir siyasi görüün esas alnmamas gerekir. Bence Birinci Büyük Millet Meclisinin mehur muhaliflerinden, tek parti döneminin cesur milletvekillerine, ülkemize demokrasiyi getiren ve yerletiren siyasilere, büyük hatiplere, çok saygn isimlere kadar pek çok isim, bugünkü kuaklardan kadirinaslk beklemektedir” yantn verdi.

 

 

GENEL GEREKÇE

Her Parlamento gibi Türkiye Büyük Millet Meclisi de kendi saygnln geçmiinden, üyelerinin demokrasiye ve hukuk devleti ilkelerine ballndan, sergiledikleri siyasi terbiye, olgunluk ve özellikle de hem yasama hem de denetleme alanndaki büyük hizmetlerinden alr.

Tarih tanktr ki Türkiye Büyük Millet Meclisinin saygnlnn temelinde, yukarda saylanlardan ayr olarak, bu ulusun bamszlk savan bilfiil üstlenmek gibi baka hiçbir ülke Parlamentosuna nasip olmam bir büyük eref de vardr. Nitekim bu tarihi gerçek nedeniyle TBMM’nin Birinci Dönem Milletvekillerine “stiklal Madalyas” verilmitir.

TBMM daha sonra da ülkemizin, bizi bugünlere getiren en önemli güç kayma ve demokrasimizin, hukuk devleti ilkemizin kurucusu ve en büyük koruyucusu olmutur.

Ulusal iradenin temsilcisi, ulusal egemenliin sahibi de TBMM’dir.

TBMM yukarda ksaca ifade edilen özelliklerini, 23 Nisan 1920’den bugüne uzanan tarihi boyunca yaanm destans tartmalarla, yapt yasalarla, uygulad etkin denetim örnekleriyle kazanmtr.

Ancak bu görkemli geçmiin bugün her birini minnetle anmamz gereken siyasi ahsiyetlerinin sadece yeni kuaklar deil, Parlamentomuzun bugünkü üyeleri tarafndan bile yeterince bilinmedii, o nedenle de onlara olan minnet ve ükran borcumuzun –deyim yerindeyse- temerrüde dütüü bir gerçektir.

Ayn ekilde açk olan bir baka gerçek te, gelimi hiçbir ülke Parlamentosunun, kendi geçmiinin önemli ahsiyetlerine kar bizim kadar duyarsz –hatta vefasz- olmaddr. 

Nitekim bu Parlamentolar dolaan her Türk vatanda, o ülkenin tannm devlet/siyaset adamlarnn heykellerini, büstlerini görünce, ayn eyin Türkiye’de neden yaplmadn sorgulamak gereini duyar. Yantn bulamaynca, benzeri bir kadirinasln bizim ülkemizde ve bizim Parlamentomuzun unutulmaz isimlerine kar gösterilmemesinin ezikliini yaar.

Bugüne kadar Parlamentomuzun o eksii giderememi olmasnn temel nedeni, bir siyasi görü için deerli olan ismin, kart siyasi görü sahipleri tarafndan yeterince saygn bulunmayaca, o yüzden saysz –bazen de seviyesiz- tartmalarn doaca kansdr. 

Kukusuz bu kan sebepsiz ve temelsiz deildir. 

Zaten bu yasa önerisinin getirdii en önemli yenilik, bu tür tartmalar önleyecek çözüm getirmesi, bir baka deyile üzerinde oy birlii salanmadkça hiçbir eski parlamenterin heykel veya büstünün TBMM yerlekesine konulmasna izin vermemesidir. 

Bu yasa önerisi, bu düüncelerle hazrlanm ve yüce Meclisin onayna sunulmutur.

Sayglarmla.

 

TBMM BNASI VE YERLEKES ÇNE, DEMOKRATK YAAMIMIZIN UNUTULMAMASI GEREKEN PARLAMENTERLERNN HEYKEL VEYA BÜSTLERNN KONULMASI HAKKINDA YASA ÖNERS

 

 

Madde 1- (1) Türkiye Büyük Millet Meclisinin ana binas veya yerlekesi içine, TBMM’nin kurulmasndan itibaren, seçkin nitelikleri ve üstün hizmetleriyle Parlamentomuzun  “unutulmamas gereken” üyelerinin heykel veya büstleri konur. 

Madde 2- (1) Bir Parlamento üyesinin heykel veya büstünün konulmas için:

a) Ölümünün üzerinden en az 25 yl geçmi olmas;

b) TBMM Danma Kurulunun o konuda oybirlii ile karar vermesi;

c) Heykel veya büstü konulacak kiinin:

i) “Devlet adam” nitelii;

ii) Demokratik sistemin ve hukuk devleti ilkesinin gelimesine büyük  katks; 

iii) Kuaklar boyu unutulmayan bir “efsanelemi Parlamenter” olmas;

iv) Unutulmaz bir hitabet ustas;

v) Herkesin derin saygsn kazandran bir “üstün kiilik” sahibi olmas;

gibi koullardan en az birine sahip olmas arttr.

(2) Danma Kurulunun bir öneriyi karara balamas için, önerilen kii hakknda TBMM Aratrma Merkezi tarafndan, yukardaki koullar nda deerlendirme içeren bir rapor hazrlanm olmas ve bu raporun TBMM web sitesinde yaymlanarak üç ay süreyle kamuoyu eletirisine açk tutulmas gerekir.

(3) TBMM yerlekesine heykel veya büstü konulacak Parlamenterin seçiminde onun siyasi görüüne baklmaz.

 

 

(4) Yukardaki koullarn tamamna sahip Parlamenterin heykel veya büstü “ana binaya”, dierlerinin heykel veya büstü yerlekenin TBMM Bakanlnca uygun görülecek yerine konur.

 (5) Ana binann ön cephesine, bu yasa kapsamnda yaplacak heykel veya büst konmaz. 

Madde 3- (1) TBMM yerlekesine konulacak eski Parlamenter heykel veya büstlerinin estetik yönden seçimi, TBMM Danma Kurulu tarafndan oybirliiyle görevlendirilen, üniversite öretim üyesi unvan tam 5 heykeltran oy çokluu ile kararlatrlr.

Madde 4- (1) Danma Kurulu her yasama ylnda en çok üç parlamenterin heykel veya büstünün konulmasna karar verebilir.

Madde 5- TBMM yerlekesine hangi Parlamenterin heykelinin veya büstünün konulabileceine ilikin öneriler en az be milletvekilinin imzasyla TBMM Bakanlna sunulur. Danma Kurulu tarafndan kabul edilmeyen öneri, aradan be yl geçmedikçe tekrarlanamaz.

Madde 6- (1) Parlamenterlerin heykel veya büstü mermer veya bronzdan yaplr. Hangi malzemenin kullanlacana ve yaplacak ödemelerin miktarna TBMM Bakan karar verir. 

Bu kanun kapsamna giren giderlerin tamam TBMM Bütçesinden karlanr. 

Madde 7- Bu kanun Resmi Gazetede yaymland gün yürürlüe girer.

Madde 8- Bu kanunu TBMM Bakan yürütür.