Mustafa Kemal ATATÜRK
Oktay Ekşi
Oktay EKŞİ
CHP İstanbul Milletvekili
Dış işleri Komisyonu Üyesi
Bugün 25 Haziran Pazar  2017
Ordu Sahillerinde Bulunan Madenlerin Rezervleri Ne Kadar?

17.02.2012



Ordu İli sahillerinde değerli madenler bulunup bulunmadığını Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı'na soran Oktay Ekşi'nin soruları şöyleydi:


''Enerji bakanlığı Enerji Genel Müdürlüğü ve Konya Selçuk Üniversitesi öğretim üyelerince Karadeniz Sahillerinde yapılan bir araştırma neticesinde,

1) Ordu ilinin sahillerindeki kumlarda stratejik önem taşıyan nadir toprak elementleri (HTE) demir mineraliyfe uranyum tespit edildiği doğru mudur?

2) Bulunan bu madenlerin rezervleri ne kadardır?

3) Stratejik maden olarak kabul edilen uranyumun tespit edilebilen rezerv miktarı esas alınarak yapılacak değerlendirmeye göre ülkemiz ekonomisine katkı oranı tahmini nedir?

4) Perşembe'nin Efirli Sahillerinde ve Ünye'nin batısındaki kumsallarda tespit edilen demir ve manyezit minerallerinin rezervleri ne kadardır?

5) Mesudiye'nin Aşıklı, Keşköy, Kızılağaç, Çaltepe, Çiftliksarıka köylerinde önemli miktarda mermer rezervi olduğu doğru mudur? Doğru ise rezerv miktarı tahmini ne kadardır?

6) Aybastı-Tamtakır, Akkuş-Bağmalık, Bekteşli, Gölköy-Kızılcahasan yörelerinde önemli miktarlarda kömür oluşumları olduğu doğru mudur? Doğru ise ekonomik değeri yaklaşık ne kadardır?''



YANITLAR:

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız tarafından 6 Kasım 2012 tarihinde verilen yanıt aşağıdadır:



''Sorular 1-2:

-Ordu ilinin sahillerindeki kumlarda stratejik önem taşıyan nadir toprak elementleri (NTE) demir mineraliyle uranyum tespit edildiği doğru mudur? -Bulunan bu madenlerin rezervleri ne kadardır?


Cevaplar 1,2:

Samsun-Çarşamba-Uluköy,Şatlak ve Terme-Sivaslılar, Çaltıburnu, Hozanköy, Sakarlı civarındaki plaserlerde ortalama %0,52 TİO2 içerikli 131 milyon ton (Gör+Muh+Müm) titanyumlu kum kaynağı belirlenmiştir. Bu kaynaklar düşük tenörlü olup titanyum içeriği daha çok sfen mineralinden gelmektedir. Dünya'da ekonomik titanyum üretimi rutil ve ilmenit mineralli % 1 ve üzeri Ti02 içeren yataklardan yapılmaktadır. Bu nedenle bu bölgedeki plaserler titanyum yönüyle günümüzde ekonomik değildir.


Maden îşleri Genel Müdürlüğü kayıtlarına göre Ordu ili dahilinde verilmiş Uranyum NTE (nadir toprak elementleri), demir, manyezit madeni ruhsatları bulunmamaktadır.


Soru 3:

Stratejik maden olarak kabul edilen uranyumun tespit edilebilen rezerv miktarı esas alınarak yapılacak değerlendirmeye göre ülkemiz ekonomisine katkı oranı tahmini nedir?


Cevap 3:

Söz konusu alan içerisinde uranyum rezervi bulunmamaktadır. Soru 4:

Perşembe'nin Efirli Sahillerinde ve Ünye'nin batısındaki kumsallarda tespit edilen demir ve manyezit minerallerinin rezervleri ne kadardır?


Cevap 4:

Samsun-Çarşamba-Çobanyatağı'nda %3.54, Ünye batısında %5.11 ve Efırli'de %5.77 manyetit tenörlü 159.000.000 ton (Görünür+Muhtemel) Fe304 kum kaynağı saptanmıştır. Bu da yaklaşık 6.719.600 ton konsantre Fe304 ve 4.875.000 metal Fe miktarına karşılık gelmektedir. Ayrıca yapılan teknolojik çalışmalarda konsantre cevherde TİO2 ve AI2O3 yüzdesinin yüksek oluşu teknolojik sakınca yaratmaktadır. Sahil plaser minerallerinin ekonomik olarak işletilebilen minimum rezerv ve tenörü çeşitli faktörlere göre değişmekte olup, bu rakamlar ancak yapılacak fizibilite etütleri ile ortaya konabilmektedir.


Soru 5:

Mesudiye'nin Aşıklı, Keşköy, Kızılağaç, Çaltepe, Çiftliksarıka köylerinde önemli miktarda mermer rezervi olduğu doğru mudur? Doğru ise rezerv miktarı tahmini ne kadardır?


Cevap 5:

MTA Genel Müdürlüğü tarafından 1988 yılında Ordu-Mesudiye civarında mermer arama amaçlı çalışmalar yapılmıştır. Melet Irmağı (Kızıldere) AR-33260 nolu sahada yürütülen mermer amaçlı çalışmalarda bu sahadaki kırmızı renkli karbonat kökenli (kireçtaşı) kayaçların ince tabakalı, kumlu ve killi olması nedeniyle ekonomik olmadığı belirlenmiştir. Ancak bu sahanın yakınında iyi kaliteli traverten ocağı bulunmaktadır. Mesudiye-Çaltepe (Herüse) köyü civarında yüzeylenen travertenlerde yürütülen ön etütlerde yaklaşık 20 metre kalınlığında 37,5 milyon m3 traverten kaynağı, Gölköy-Çatalarmut köyü civarındaki genç kireçtaşlarının teknolojik analiz verilerine göre cila alma yeteneği düşük 20 milyon m3 kaynak, Mesudiye-Köşeköy, Topçam-Aşıklı ve Gölköy civarındaki siyenit türü kayaçlar mermer yönüyle incelenmiştir.

Yapılan değerlendirmelerde bu bölgedeki pembe-mor renkli siyenitlerin mineralojik yapısına bağlı olarak çok sert olduğu ve zor kesildiği, teknolojik analizlerde yer yer cila alma yeteneğinin düşük olduğu belirlenmiştir. Blok verimi % 10-15 civarında olan bölgedeki mermerler önceki yıllarda özel sektör tarafından işletilmiştir. MTA Genel Müdürlüğü tarafından 2006 yılından beri ülke genelinde yürütülen "Türkiye Mermer ve Doğaltaş Potansiyel Alanlarının Belirlenmesi" projesi kapsamında 2012 yılında Orta ve Doğu Karadeniz bölgesi mermer ve doğaltaş yataklarına yönelik çalışmalara devam edilecektir.


Soru 6:

Aybastı-Tamtakır, Akkuş-Bağmalık, Bekteşli, Gölköy-Kızılcahasan yörelerinde önemli miktarlarda kömür oluşumları olduğu doğru mudur? Doğru ise ekonomik değeri yaklaşık ne kadardır?


Cevap 6:

MTA Genel Müdürlüğü tarafından Aybastı yakınlarında önceki yıllarda yapılan çalışmalar sonucunda kömür oluşumları tespit edilmiştir. Kömür damarları, başlıca andezitik tüflerden meydana gelmiş olan bir volkanik formasyon içerisinde olup kömür 3 damar halinde görülmektedir. Bunlardan üst damar 0,17-0,18 m, orta damar 0,45-1,05 m ve alt damar 0,35-0,60 m kalınlıktadır. Damarlar arasında 1,00-3,50 m kalınlığında 2 steril seviye ile ayrılmıştır.


Diğer taraftan, Maden İşleri Genel Müdürlüğü kayıtlarına göre Aybastı, Akkuş ve Gölköy ilçeleri dahilinde kömür madeni işletme ruhsatı bulunmamakta olup maden arama ruhsatları söz konusudur. Maden İşleri Genel Müdürlüğüne beyan edilmiş herhangi bir maden rezervi de bulunmamaktadır.

Bilgilerinize sunarım.

Taner Yıldız

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı''